دستگاه دین پرور ملاثانی
دستگاه دین ورزی و تبلیغ دین در ملاثانی و روستاهای اطراف بر سه پایه اساسی ملا ، سید و بازاری قرار داشت . قبل از انقلاب شکوهمند اسلامی و نوزایی دینی در ایران ؛ مردم در شکل سنت گرایی دینی و ایجاد ارتباط با آبشخور شریعت یعنی مراجع عظام تقلید که حجت امام عصر ( عج ) در روی زمین هستند دچار محدویتهای جدی بودند . اکثر روستاها مسجد نداشتند . در نتیجه از فعالیتهای مسجدی نظیر وعظ و خطابه ، نماز جماعت ، آموزش قرآن و ... بی بهره بودند . تنها مسجد جامع و مسجد صاحب الزمان( عج ) در ملاثانی ؛ مسجد امام حسین ( ع ) در ندافیه ؛ مسجد صاحب الزمان( عج ) در جلیعه عَلم دین داری را برفراشته بودند و چهل ، پنجاه روستای دیگر فاقد مسجد بودند . علمای دین ( معممین ، طلاب حوزه های علمیه ) بجز مرحوم حجت الاسلام و المسلمین سید حمزه حسینی در منطقه سکونت نداشتند . مدارس دولتی هیچ مسئولیتی در رابطه با آموزه های دینی نداشتند . وسایل ارتباط جمعی جدید هم که در اختیار رژیم شاهنشاهی بودند و تکلیفی در باره تبلیغ دین نداشتند ؛ مع الوصف برخی از مردم رادیو در اختیار داشته و از طریق فرستنده های کشورهای عربی اخبار و قرآن گوش می دادند . در آن شرایط ترویج دین در ملاثانی مرهون تلاش سه قشر اجتماعی ملا ، سید و بازاری بوده است .
1) ملا : منبر حسینی قوی ترین رسانه در تبلیغ و ترویج دین می باشد . ملا اعم از قاری حسینی ، مدرس قرآن ، مسئله گو و حتی موذن نقش بی بدیلی در ترویج شریعت محمدی داشته است . سید غالب ، سید لفته ، سید علی ، سید جمال ، ملا عظیم ، ملا سجاد ، ملا جعفر ، ملا محبس ، ملا شرجی ، ملا یابر ، ملا غالب ، ملا لفته و ... از دیر باز خدمات ارزشمندی در حوزه دینداری مردم داشته اند . پاسخ به سوالات شرعی ، جمع آوری حقوق شرعیه ، آموزش قرآن ، وعظ و خطابه ، کفن و دفن و نماز بر اموات ، عقد ازدواج ، همراهی کاروانهای زیارتی به مشهد مقدس و عتبات عالیات ، روضه دهه اول عاشورا ، ماه مبارک رمضان ، نوشتن دعا و احراز ائمه و حضرت فاطمه (س)از شوونات ملاها محسوب می شود.
2) سید : سادات در بعد اجتماعی نقش برجسته تری داشتند . حضور با برکت آنها در ملاثانی و روستاها باعث آرامش و سکینه اجتماعی بوده است . نقش سادات در حیات اجتماعی مردم در استان خوزستان با هیچ جای کشور قابل مقایسه نیست . حل و فصل دعاوی ، حضور در مراسم خواستگاری ، مرجع داوری ، تعاون اجتماعی حتی زفاف داماد تا اتاق عروس و ... از نقش و جایگاه سادات و اولاد پیامبر اکرم (ص) حکایت می کند . بیت سید علی که هم اکنون فرزندان ایشان در ندافیه ساکن هستند و بیت سید محمد که سیدسلمان بزرگ این خاندان است و بیت سید راضی (پدر سید جاسم)در ملاثانی سکونت دارند . بیت سید حسن که هم اکنون سید جمال بزرگ این خاندان محسوب می شود و بیت سید زهراو سادات جعاوله و نیز سادات هیالی و هرامشه در ایجاد وفاق اجتماعی نقش موثر و ارزشمندی داشته و دارند .
3) بازاری : نقش بازاریان مومن در دین پروری بس مهم و پر ارج می باشد . بازار در ایران هم از جهت حمایت مالی از شئونات دین و هم نقش بی واسطه بازاریان در تبلیغ دین و حتی مبارزات سیاسی فصل مهمی در تاریخ ایران دارد . اینکه جمعیت موتلفه اسلامی از دل بازار برای نصرت نهضت امام خمینی (رض) قیام می کند . اینکه در بازارهای قدیمی ایران نظیر بازار وکیل شیراز و یزد و اصفهان مسجد جامع و حوزه علمیه ساخته می شود به دلیل این خصلت دینی در بازاریان ایران است . در ملاثانی نیز خاندان گلابی ، احرامباف ، حرم باف ، چرم زاده ، عطار ، رکنی ، زرین تاج ، قشنی ، شوشتری ، فیاضی و ... در ارتباط با مراجع تقلید یا نمایندگان مستقیم آنها بوسیله دادن خمس و دیگر حقوق شرعیه نقش مهمی در انتقال آموزه های دینی ایفا می کردند .
بنابر این پیوند فرهنگ دینی ، اقتدار اجتماعی و تمکن اقتصادی سه ضلع دین پروری در ملاثانی را تشکیل می دهد . شایسته و بایسته است که جوانان عزیز و مومن نسبت به تاریخ تلاش دین مدارانه سه قشر ملا و سید و بازاری در ترویج و تبلیغ دین در ملاثانی را نباید کوچک بپندارند . این مثلث با برکت باعث پایایی و مانایی شریعت محمدی (ص) و تشعع سنت اهل بیت عصمت و طهارت (ع) در میان نسل ما شده است . امید است وبلاگ ملاثانی نیوز با همت همه عزیزان پاسدار فرهنگ اسلامی و ملی مردم عزیز ملاثانی باشد .
اهواز – لفته منصوری
26/5/1389
